Er is per 1 juli 2026 iets veranderd in de Arbowet dat vrijwel niemand in het MKB heeft meegekregen. Eén woord in artikel 12 is vervangen door een ander woord. Klinkt als taalkundig geneuzel, maar het is het niet. Waar u eerst moest samenwerken met uw medewerkers over veilig en gezond werken, moet u ze nu raadplegen. En dat verschil is precies het verschil tussen "we hebben er weleens over gepraat" en "hier is het verslag".
In dit artikel zet ik op een rij wat er is veranderd, voor wie het geldt, welke onderwerpen de wet met naam noemt en hoe u het in een half uur netjes regelt. Zonder juridisch gewauwel.
In één zin: vanaf 1 juli 2026 moet élke werkgever, van twee man tot tweehonderd, zijn medewerkers raadplegen over het arbobeleid, en moet hij kunnen aantonen dat dat gebeurd is.
Artikel 12 van de Arbowet gaat over de samenwerking tussen werkgever en werknemers op het gebied van veilig en gezond werken. In de oude tekst stond dat werkgever en werknemers "samenwerken". Vaag begrip. Niet handhaafbaar. In de nieuwe tekst staat dat de werkgever de werknemers raadpleegt.
Raadplegen betekent volgens de wetgever: een gesprek voeren en serieus meewegen wat medewerkers inbrengen. Niet even een mail rondsturen met "bij dezen bent u geïnformeerd". Informeren is eenrichtingsverkeer, raadplegen is tweerichtingsverkeer.
| Tot 1 juli 2026 | Vanaf 1 juli 2026 |
|---|---|
| Werkgever en werknemers "werken samen" | Werkgever raadpleegt de werknemers |
| In de praktijk vooral geregeld via OR of PVT | Geldt voor álle bedrijven, ook zonder OR en met minder dan tien man |
| Nauwelijks handhaafbaar | Arbeidsinspectie kan bestuursrechtelijk handhaven |
| Geen bewijslast | Werkgever moet kunnen aantonen dát en wát er is besproken |
De aanleiding is geen Haagse gril. Vakbond FNV klaagde bij de Europese Commissie dat Nederland niet voldeed aan artikel 11 van de Europese Kaderrichtlijn veiligheid en gezondheid op het werk. Die klacht was terecht. Met deze wijziging is het rechtgetrokken.
Dit is het punt waarop veel ondernemers afhaken met "dat zal wel voor de grote jongens zijn". Nee dus. De wet maakt geen onderscheid naar bedrijfsgrootte.
De OR is uw gesprekspartner. Zet het arbobeleid structureel op de agenda en leg de besluiten vast.
Zelfde principe als bij de OR. De PVT vertegenwoordigt de medewerkers in het overleg.
Geen OR, geen PVT, of minder dan tien man? Dan praat u direct met de betrokken medewerkers zelf.
Een memo of een regel in het personeelshandboek telt niet als raadpleging. Er moet een gesprek zijn geweest.
De wet laat het niet bij "praat er eens over". Er staan concrete onderwerpen in waarover u in ieder geval moet raadplegen:
Punt 1 en punt 5 zijn precies waar BHV over gaat. De wet noemt bedrijfshulpverlening dus letterlijk bij naam als raadplegingsonderwerp. Wie zijn BHV'ers aanwijst door simpelweg twee namen op een lijstje te zetten en dat rond te mailen, voldoet vanaf nu niet meer.
Uit de praktijk: in negen van de tien bedrijven waar ik kom, is de BHV'er ooit aangewezen omdat hij "toch altijd aanwezig is". Nooit gevraagd of hij het wil, nooit gevraagd wie er nog meer geschikt is. Precies dat gesprek is nu verplicht. En eerlijk: het levert altijd betere BHV'ers op dan de aanwijzing bij toeval.
Dit is de kern van de wijziging. De Nederlandse Arbeidsinspectie kan sinds 1 juli 2026 bestuursrechtelijk handhaven op de raadplegingsplicht. De bewijslast ligt bij u als werkgever: u moet kunnen laten zien dát de raadpleging heeft plaatsgevonden en wát er is besproken.
Even nuchter blijven: de Inspectie gaat hier niet massaal op controleren. Ze hebben wel wat beters te doen dan langs 400.000 MKB'ers gaan om te vragen of er koffie is gedronken over de RI&E. Waar dit wél bovenkomt is na een ongeval, of bij een gerichte inspectie na een melding. En juist dan wilt u een mapje kunnen laten zien in plaats van te moeten uitleggen dat u het "vast wel een keer besproken" heeft.
Dit is geen project waar u een adviesbureau voor nodig heeft. Zo doet u het:
Combineer het slim: plan de raadpleging op de dag van uw BHV herhalingstraining. De mensen zijn er toch, veiligheid staat toch al op tafel en u vinkt twee verplichtingen af in één dagdeel. Bij LuxBHV leveren we het raadplegingsverslag standaard mee bij een in-company traject.
Wilt u eerst weten of uw BHV überhaupt op orde is? Doe de gratis BHV Quickscan of stel uw RI&E op met de RI&E Generator. Beide gratis, beide in een paar minuten gedaan.
In artikel 12 is het woord "samenwerken" vervangen door "raadplegen". Elke werkgever moet werknemers voortaan raadplegen over het arbobeleid, het gesprek serieus voeren en kunnen aantonen dat het is gebeurd.
Ja. Heeft u geen OR of PVT, of minder dan tien werknemers, dan raadpleegt u de betrokken medewerkers rechtstreeks. Er is geen ondergrens.
Nee. Dat is informeren, geen raadplegen. Er moet een gesprek zijn geweest waarin medewerkers hun inbreng konden geven en waarin die inbreng serieus is meegewogen.
De wet noemt geen vaste frequentie. Jaarlijks is een verdedigbaar ritme, en extra zodra er iets wezenlijks verandert in het werk, de locatie of de risico's.
De Arbeidsinspectie kan bestuursrechtelijk handhaven. In de praktijk komt dit vooral aan het licht na een ongeval of bij een gerichte inspectie. Dan telt of u kunt aantonen dat u uw medewerkers heeft betrokken.
Eén A4: datum, aanwezigen, besproken onderwerpen, inbreng van medewerkers en wat u ermee doet. Bewaren bij de RI&E. Bekijk een ingevuld voorbeeld.
Artikel 12 Arbowet is per 1 juli 2026 aangescherpt: raadplegen in plaats van samenwerken, voor élk bedrijf, met de Arbeidsinspectie als handhaver. De vijf onderwerpen zijn BHV-aanwijzing, RI&E, preventiemedewerker, arbodienst en voorlichting. Het kost u een half uur en één A4. Doe het gewoon, dan is het geregeld voordat het een probleem wordt.
Wij hebben de raadpleging in onze e-learning gebouwd. Uw medewerkers krijgen aan het eind vier vragen over de BHV en de veiligheid op hun eigen werkplek. U krijgt één verslag met hun antwoorden, de knelpunten eruit gelicht en een blok waarin u noteert wat u ermee doet. Precies wat artikel 12 van u vraagt.
Het voorbeeld hieronder bevat fictieve gegevens, maar is verder het echte formulier.
Meer lezen: Wat zegt de wet over BHV? · Hoeveel BHV'ers heeft mijn bedrijf nodig?
Bron: Arboportaal, Ministerie van SZWBHV training op locatie, inclusief raadplegingsverslag voor uw dossier?
→ Meer over BHV trainingLuxBHV traint bij u op locatie en levert het raadplegingsverslag mee, zodat u meteen aan artikel 12 voldoet. Geen standaardpakket, gewoon maatwerk.
Neem contact op